तिहारको तयारीमा भक्तपुर: मखमली फूल र माटाका पालाको चटारो

तिहार नजिकिएसँगै काठमाडौँ उपत्यकामा चाडपर्वका लागि आवश्यक सामग्रीको माग पूरा गर्न स्थानीय उत्पादकहरू व्यस्त देखिएका छन्। अनलाइनखबर र द राइजिङ नेपालका अनुसार भक्तपुरको गुन्डु क्षेत्रका किसानहरू अहिले मखमली फूल टिप्न र माला गाँस्न व्यस्त छन्। भाइटीकाका लागि मखमली फूल अपरिहार्य मानिन्छ, जसलाई दिदीबहिनीले दाजुभाइको दीर्घायुको कामना गर्दै लगाइदिने गर्छन्। व्यावसायिक पुष्पखेतीको केन्द्र बनेको गुन्डुका किसानहरू अहिले स्वदेशी तथा विदेशी बजारका लागि हजारौँ माला तयार पार्दै छन्। द राइजिङ नेपालका अनुसार, विगत चार दशकमा यस क्षेत्रको पुष्प व्यवसायले ठूलो फड्को मारेको छ र अहिले करिब ५०० घरपरिवार यसैमा आश्रित छन्। स्थानीय किसान रञ्जना बस्नेतका अनुसार वार्षिक करिब ८ लाख रुपैयाँ आम्दानी भए पनि बिचौलियाको समस्या र बालीमा लाग्ने रोगजस्ता चुनौतीहरू कायमै छन्। वडा नं. ७ का अध्यक्ष रवीन्द्र सापकोटाका अनुसार, यस्ता समस्या समाधान गर्न स्थानीय निकायले कृषि औजार र बिरुवामा अनुदानको व्यवस्था गरेको छ। यति मात्र होइन, यहाँका फूलको माग नेपालबाहिर पनि उत्तिकै छ। अनिता बस्नेतजस्ता व्यवसायीहरूले जापान, अस्ट्रेलिया र अमेरिकामा रहेका नेपाली समुदायका लागि माला निर्यात गर्दै आएका छन्। यता, भक्तपुरको परम्परागत कुमाले समुदाय पनि तिहारका लागि माटाका पाला बनाउन व्यस्त छ। अनलाइनखबरका अनुसार, लक्ष्मीपूजाका लागि पाला नभई नहुने सामग्री हो भने छठ पर्वमा पनि यसको उत्तिकै महत्त्व छ। काठमाडौँ उपत्यकाका साथै सिन्धुपाल्चोक, पोखरा र धरानजस्ता सहरबाट समेत पाला खरिद गर्न व्यापारीहरू भक्तपुर आउने गरेका छन्। हाल एउटा पालाको मूल्य २ रुपैयाँ तोकिएको छ, तर चाड नजिकिँदै जाँदा मूल्य बढ्न सक्ने उत्पादकहरूको अनुमान छ। स्थानीय उत्पादनका अतिरिक्त, फ्लोरिकल्चर एसोसिएसन नेपाल (फ्यान) ले ललितपुरको जावलाखेल फुटबल मैदानमा १९औँ गोदावरी फूल प्रतियोगिता तथा प्रदर्शनी आयोजना गरेको छ। कात्तिक १६ गते (नोभेम्बर २) सम्म चल्ने यस प्रदर्शनीमा ४५० भन्दा बढी प्रजातिका फूल तथा बिरुवाहरू राखिएका छन्। आयोजकका अनुसार यस प्रदर्शनीमा ३९ हजारभन्दा बढी दर्शकले अवलोकन गर्ने र १ करोड ३० लाख रुपैयाँभन्दा बढीको कारोबार हुने अपेक्षा गरिएको छ, जसले चाडपर्वको तयारीमा रहेकाहरूका लागि एउटा मुख्य केन्द्रको काम गरेको छ।