बैंकिङ क्षेत्रमा कर्जा प्रवाह बढेसँगै नेपाल राष्ट्र बैंकले तरलता खिच्ने तयारी
बैंकिङ क्षेत्रमा अधिक तरलता व्यवस्थापन गर्न नेपाल राष्ट्र बैंकले १ खर्ब ५० अर्ब रुपैयाँ खिच्ने भएको छ, जबकि वाणिज्य बैंकहरूको कर्जा प्रवाह भने बढेको छ।
नेपाल राष्ट्र बैंकले कात्तिक १२ गते बिहीबार (अक्टोबर २९) वित्तीय प्रणालीबाट आठ दिनका लागि १ खर्ब ५० अर्ब रुपैयाँ खिच्ने भएको अनलाइनखबरले जनाएको छ। बैंकिङ क्षेत्रमा अधिक तरलता १३ खर्ब ८६ अर्ब रुपैयाँ पुगेपछि केन्द्रीय बैंकले यो कदम चालेको हो। निक्षेप र रेमिट्यान्स आप्रवाह बढ्दै जाने तर कर्जाको माग कमजोर रहँदा अधिक तरलता थुप्रिएको रिपोर्टमा उल्लेख छ। केन्द्रीय बैंकले अन्तरबैंक ब्याजदर २.७५ प्रतिशतभन्दा तल झर्न नदिने नीति लिएको छ।
बैंकिङ क्षेत्रको गतिविधि
केन्द्रीय बैंकले अधिक तरलता व्यवस्थापन गरिरहँदा चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासमा वाणिज्य बैंकहरूको कर्जा प्रवाह उल्लेख्य रूपमा बढेको छ। माइ रिपब्लिकाले उद्धृत गरेको नेपाल बैंकर्स संघको तथ्यांकअनुसार साउनदेखि असोजसम्मका तीन महिनामा वाणिज्य बैंकहरूले करिब १ खर्ब ४१ अर्ब रुपैयाँ नयाँ कर्जा प्रवाह गरेका छन्। यससँगै मुलुकका २० वटा वाणिज्य बैंकको कुल कर्जा ५४ खर्ब ३० अर्ब रुपैयाँ पुगेको छ, जुन अघिल्लो आर्थिक वर्षको अन्त्यमा ५२ खर्ब ८९ अर्ब रुपैयाँ थियो।
कर्जा प्रवाहमा ग्लोबल आइएमई बैंक अग्रस्थानमा छ, जसको कर्जा ३० अर्ब ९७ करोड रुपैयाँले बढेर ५ खर्ब ७ अर्ब ८१ करोड रुपैयाँ पुगेको छ। त्यसपछि नबिल बैंकको कर्जा १६ अर्ब ४४ करोड रुपैयाँले बढेको छ। समग्रमा वृद्धि देखिए पनि प्रभु बैंक, एनआईसी एशिया बैंक र सानिमा बैंक गरी तीनवटा बैंकको कर्जा सोही तीन महिनामा घटेको रिपोर्टमा उल्लेख छ।
ऋण व्यवस्थापनमा प्राविधिक समस्या
यसैबीच, प्राविधिक समस्याका कारण यही साता सरकारी ऋणको बोलकबोल रोकिएको थियो। अर्थ संसारका अनुसार ऋण व्यवस्थापन तथा सञ्चालन प्रणाली (डोम्स) मा समस्या देखिएपछि सार्वजनिक ऋण व्यवस्थापन कार्यालयले कात्तिक ९ गते सोमबार (अक्टोबर २६) का लागि तय गरिएको १० अर्ब रुपैयाँको ट्रेजरी बिल बोलकबोल स्थगित गरेको थियो।
कार्यालयले ९१ दिने नयाँ ट्रेजरी बिलमार्फत ५ अर्ब र १८२ दिने ट्रेजरी बिल नवीकरणमार्फत थप ५ अर्ब रुपैयाँ उठाउने योजना बनाएको थियो। रिपोर्टअनुसार त्यतिबेला कार्यालयले डोम्स प्रणालीमा पीएचपीलगायतका प्रविधिको सुधार र मर्मत भइरहेको तथा सूचना प्रविधि टोलीले समस्या समाधानमा काम गरिरहेको जनाएको थियो।