गेटा मेडिकल विश्वविद्यालयको पठनपाठन तयारीमाथि प्रश्न
विश्वविद्यालयले फेब्रुअरी २०२७ (माघ–फागुन २०८३) मा कक्षा सुरु गर्न तयार रहेको बताएको छ, तर अस्पतालका चिकित्सक र कर्मचारीले शिक्षण अस्पताल अझै पूर्ण रूपमा सुसज्जित नभएको द काठमाडौं पोस्टलाई बताएका छन्।
कैलालीको गेटास्थित शहीद दशरथ चन्द स्वास्थ्य विज्ञान विश्वविद्यालयले फेब्रुअरी २०२७ (माघ–फागुन २०८३) मा आफ्ना पहिलो शैक्षिक कार्यक्रम सुरु गर्ने योजना बनाएको छ। तर विश्वविद्यालय तयार छ कि छैन भन्नेमा चिकित्सक र अस्पतालका कर्मचारीले प्रश्न उठाएका छन्। चिकित्सा शिक्षा आयोगले चार कार्यक्रममा ९० सिट स्वीकृत गरेको छ: एमबीबीएसमा ५०, बिएस्सी नर्सिङमा २०, बिएस्सी मेडिकल ल्याबोरेटरी टेक्नोलोजीमा १० र अप्टोमेट्रीमा १०।
विश्वविद्यालयका अधिकारीहरू पठनपाठनका लागि आफू तयार रहेको बताउँछन्। उपकुलपति डा. सुनिलकुमार जोशीका अनुसार विश्वविद्यालयले पूर्वाधार र कानुनी मापदण्ड पूरा गरेको छ र आयोगले निरीक्षणपछि मात्र सिट निर्धारण गरेको हो। रजिस्ट्रार डा. भीमबहादुर चन्दले द काठमाडौं पोस्टसँग शिक्षण अस्पताल हाल ३२५ शय्यामा सञ्चालनमा रहेको र ९२० शय्यासम्मको पूर्वाधार रहेको बताए। बाँकी काम विद्यार्थी छनोट भई आउँदासम्म सकिने उनको भनाइ छ। जोशीले पोस्टसँग आकस्मिक, सघन उपचार र निदान सेवालगायत सेवा अस्पतालले पहिल्यै दिइरहेको बताए। नागरिक न्यूजले प्रकाशित गरेको छुट्टै वक्तव्यमा विश्वविद्यालयले आयोगको मापदण्डअनुसार पूर्वाधार, जनशक्ति र संस्थागत तयारी गरिसकेको भन्दै सरोकारवालालाई द्विविधामा नपर्न आग्रह गरेको छ।
अस्पताल भ्रमण गरेको पोस्टले धेरैजसो ठूला भवन रित्ता भेटेको जनाएको छ। एउटा भवनमा मात्र बहिरङ्ग सेवा, प्रयोगशाला, अल्ट्रासाउन्ड, आकस्मिक कक्ष, सामान्य औषधि तथा शल्यक्रिया वार्ड, अपरेसन थिएटर र सघन उपचार कक्ष सञ्चालनमा थिए, र धेरै विधाका लागि छुट्टै वार्ड थिएनन्: बाल तथा मनोरोगका बिरामी सामान्य औषधिका बिरामीसँगै भर्ना गरिएका थिए। अस्पतालका चिकित्सक र कर्मचारीले पोस्टसँग धेरै विभाग र सेवा अझै सञ्चालनमा नआएको र बिरामीलाई धनगढीका अन्य अस्पतालमा रिफर गर्नुपर्ने अवस्था प्रायः आउने बताएका छन्। नवजात तथा बाल सघन उपचार कक्ष सञ्चालनमा रहेको दाबीलाई पनि उनीहरूले अस्वीकार गरेका छन्, र एक कर्मचारीले नाम उल्लेख नगर्न अनुरोध गरेका थिए। आफूले उल्लेख गरेका सेवा सञ्चालनमा रहेको र बाँकी सेवा थपिँदै जाने विश्वविद्यालयका अधिकारीहरूको भनाइ छ।
विश्वविद्यालयले चारवटा प्रादेशिक अस्पतालसँग सम्झौता गरेको छ, जसलाई पोस्टले २० वर्षे सम्झौता भनेको छ। जोशीले हिमाल प्रेसलाई विश्वविद्यालय ऐनले कुनै पनि तहको सरकारले चलाएको अस्पताल शिक्षणका लागि प्रयोग गर्न दिने व्यवस्था गरेको, ती सम्झौताको अर्थ विश्वविद्यालयले आफ्नै शिक्षण अस्पताल विकास नगर्ने भन्ने नभएको र विद्यार्थीको क्लिनिकल अभ्यास सुरु हुनुअघिका दुई वर्षभित्र आफ्नो अस्पताल ५०० देखि ६०० शय्यासम्म विस्तार गर्ने योजना रहेको बताए।
चिकित्सा शिक्षा सुधारका अभियन्ता डा. गोविन्द केसी स्वीकृति खारेज गरिनुपर्ने र विश्वविद्यालयको अस्पताल पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा नआएसम्म कक्षा सुरु नगरिनुपर्ने माग गर्दै अनशनमा छन्। पोस्टका अनुसार उनी पाँच दिनदेखि अनशनमा थिए। जोशीले हिमाल प्रेसलाई विश्वविद्यालयले केसीका मागलाई गम्भीरतापूर्वक लिएको बताए। चिकित्सा शिक्षा आयोगका उपाध्यक्ष देवेन्द्रबहादुर खत्रीले पोस्टसँग गेटा पुगेको निरीक्षण टोली र सिट निर्धारण समितिको सिफारिसका आधारमा, आवश्यक मापदण्ड सरकारले सुनिश्चित गर्ने बुझाइमा सिट दिइएको बताए। विद्यार्थीलाई अस्पतालमा आधारित क्लिनिकल अभ्यास पहिलो दुई वर्षपछि मात्र चाहिने भएकाले त्यस अवधिभित्र पूर्वाधार तयार हुने अपेक्षासहित आयोगले कक्षा सुरु गर्न दिएको उनको भनाइ छ।
यसबाहेक, राजधानी दैनिकले विश्वविद्यालयले आफ्नै ब्लड बैंकको तयारी सुरु गरेको र विज्ञ टोलीले सम्भाव्यता अध्ययन सकेको जनाएको छ। जोशीले उक्त पत्रिकासँग विश्वविद्यालयसँग उच्च प्रविधिका उपकरण भए पनि रगत समूह पहिचान गर्ने उपकरणजस्ता आधारभूत सामग्री नभएकाले खरिद गर्नुपर्ने बताए। विश्वविद्यालयका एक अधिकारीले पोस्टसँग कार्डियाक क्याथेटरिजेसन ल्याब, बर्न युनिट र ट्रमा सेन्टर थप्ने योजना रहेको र सिटी स्क्यान तथा एमआरआई मेसिन खरिद प्रक्रिया सकेसम्म चाँडो सुरु गर्न लागिएको बताए।